جنگ اقتصادی آمریکا، چرا ترامپ ادعای افزایش تعرفه گمرکی را مطرح کرد؟

اظهارات جنجال‌برانگیز دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا پیرامون جنگ تجاری و وضع تعرفه بر واردات کالا بویژه در حوزه فولاد علاوه بر واکنش کشورهای اروپایی با نگرانی همسایه شمالی آمریکا، کاناد روبرو شده است.

 

 هفته گذشته دونالد ترامپ در جلسه مشترک خود با برخی نمایندگان صنایع سنگین اعلام کرد که در تجارت جهانی، همچنان بر سیاست "امریکا محور" خود تاکید دارد و افزود که در واردات فولاد، تعرفه گمرکی را تا ۲۵ درصد افزایش و همزمان میزان واردات فعلی را تا 10 درصد کاهش خواهد داد.

 

ترامپ حتی یک روز بعد از ابراز نگرانی صاحب‌نظران اقتصادی و رسانه‌ها از احتمال به راه افتادن جنگ تجاری، از تصمیم خود دفاع کرد و گفت پیروزی در جنگ تجاری آسان است.

 

نگرانی نزدیک ترین متحدان ترامپ

 

تصمیم ترامپ مبنی بر افزایش تعرفه واردات فولاد بلافاصله بیشترین واکنش‌ها را در میان متحدان اروپایی و غربی آمریکا به همراه داشت.

 

ژان کلود یونکر، رئیس کمیسیون اتحادیه اروپا شدیداً از این تصمیم تراپ ابراز تأسف کرد و گفت: این تصمیم به جای آن که حاوی راه حلی برای مشکل باشد، آن را بدتر می‌کند. یونکر حتی ساعاتی بعد اعلام کرد که اتحادیه اروپا برای مقابله به مثل با شرکت‌های آمریکایی آماده می‌شود.

 

آن طور که گزارش شده رهبران اقتصادی اتحادیه اروپا از هم اکنون افزایش ۲۵ درصدی تعرفه‌ها برای حدود سه میلیارد و ۵۰۰ میلیارد دلار اجناس وارداتی از آمریکا به محدوده یورو در نظر گرفته‌اند تا در صورت عملی شدن اظهارات ترامپ، آن را به اجرا بگذارند.

 

همچنین زیگمار گابریل، وزیر امور خارجه آلمان خواستار واکنش قاطعانه در برابر عوارض گمرکی تنبیهی در ایالات متحده شد و سفارت بریتانیا در واشنگتن نیز با انتشار بیانیه‌ای اعلام کرد که نگران هر گونه اقدامی که پیامدی برای صنعت فولاد و آلومینیوم بریتانیا داشته باشد، است.

 

کانادا نیز گفت اگر محدودیت های اعلام شده آمریکا در خصوص واردات فولاد و آلومینیوم اجرا شود برای حفاظت از منافع تجاری و کارگران این کشور «اقدامات واکنشی» اتخاذ خواهد کرد.

 

حتی در داخل آمریکا نیز واکنش‌ها به این تصمیم ترامپ همراه با مخالفت بود و سخنگوی پل رایان، رئیس مجلس نمایندگان اعلام کرد که امیدوار است که ترامپ عواقب ناخواسته افزایش تعرفه ها را در نظر بگیرد.

 

از جنگ تجاری تا بحران اقتصادی

 

آن چه در اظهارات ترامپ در مورد افزایش تعرفه تجاری قابل توجه به نظر می‌رسد تاکید رئیس جمهور آمریکا بر به راه انداختن جنگ تجاری است. ترامپ در واکنش به انتقادات پیرامون تصمیم خود بصورت آشکارا گفته است که جنگ تجاری چیز بدی نیست و پیروزی در آن آسان است.

 

در واقع بیش از مسئله فولاد این تاکید ترامپ بر جنگ تجاری است که به نگرانی‌ها دامن زده است. در همین ارتباط صندوق بین‌المللی پول هشدار داده که وضع تعرفه بر واردات فولاد و آلومینیوم از سوی آمریکا به اقتصاد کشورهای جهان از جمله خود این کشور آسیب خواهد زد و این اختلافات لازم است از طریق گفت‌و‌گو حل شود.

 

در واقع برای بسیاری از جمله صندوق بین المللی پول محرز است که ادعای ترامپ در مورد افزایش تعرفه بر واردات فولاد ممکن است تنها به فولاد محدود نمانده و به کل سیستم گمرکی آمریکا تسری یابد.

 

این موضوع البته مرتبط با نگاه بازاری ترامپ به ساختار سیاسی است. ترامپ حتی پیش از ورود به کاخ سفید، در دوره تبلیغات انتخاباتی، نسبت به عدم توازن واردات و صادرات آمریکا اعتراض کرده و گفته بود که سایر کشورها از جمله چین و آلمان باید کالاهای کمتری به آمریکا فرستاده و در مقابل کالاهای بیشتری از این کشور وارد کنند. ادعایی که گاه از آن تحت عنوان شعار " اول آمریکای " ترامپ یاد می‌شود.

 

ادعای ترامپ تا چه حد عملی است؟

 

ترامپ با ورود به کاخ سفید ادعاهای بسیاری مطرح کرده است. از تغییر قانون مهاجرت و لغو قانون بیمه «اوباما کر» تا احداث دیوار در مرز مکزیک. از میان فهرست بلندبالایی از ادعاهای ترامپ، او اگرچه فرمان اجرای برخی از آنان از جمله در حوزه مهاجرت را صادر کرده، اما تاکنون این ادعاها یا توسط دادگاه‌های داخلی به چالش کشیده شده‌اند و یا در عمل بدلیل برخی شرایط نتوانسته‌اند اجرا شوند.

 

حال برای بسیاری نیز در آمریکا ادعای اخیر ترامپ در مورد افزایش تعرفه‌های گمرکی چندان عملی به نظر نمی‌رسد. شاید همین نگاه تردیدآمیز به عملی شدن ادعای ترامپ باشد که باعث شد تا بازارهای مالی آمریکا تنها در روز نخست طرح این ادعا با سقوط منفی شاخص سهام مواجه شوند، اما روزهای بعد مجدداً  مسیر طبیعی خود را در پیش گرفتند.

 

در واقع افزایش تعرفه گمرکی به این آسانی‌ها هم نیست که ترامپ در نظر دارد.

 

آمریکا از سال 1995 به همراه نزدیک به 100 کشور دیگر، سازمان بین‌المللی سازمان تجارت جهانی را در ژنو سوئیس تشکیل دادند که یکی از مهمترین وظایف آن تلاش برای کاهش تعرفه‌های گمرکی میان کشورهای عضو می‌باشد. با این حال ادعای اخیر ترامپ بطور کامل برخلاف اهداف و تعهدات ایالات متحده به عنوان عضواصلی سازمان تجارت جهانی به شمار می‌رود.

 

 با این حال سازمان تجارت جهانی پاره‌ای شرایط استثنائی را برای وضعیت‌های خاص از جمله تهدید منافع امنیتی دولت‌های عضو مطرح کرده که در این صورت این دولت‌ها می‌توانند بصورت موقت (نه دائم) سیاست کاهش تعرفه گمرکی را کنار گذارند، اما برای ترامپ اثبات این شرایط حتی بصورت موقت نیز آسان نیست و حداقل دیگر اعضای غربی سازمان تجارت جهانی به راحتی با نقض تعهد واشنگتن کنار نخواهند آمد و مقابله به مثل کمترین واکنش متحدان اروپایی آمریکا خواهد بود.

 

براساس آمار بی بی سی، در حال حاضر آمریکا بزرگترین مقصد خودروسازان اروپایی است و آنها در سال ۲۰۱۶ بیش از ۲۳۷ میلیارد دلار خودرو به آمریکا صادر کردند؛ رقمی معادل ۲۵ درصد از کل تولید خودرو در داخل اروپا که در این میان آلمان به تنهایی حدود نیمی از این صادرات را به خود اختصاص داده و محصولات فولکس واگن این کشور یکی از سه خودرو پرفروش در بازار آمریکاست. اما این صادارت چندان هم یک طرفه نبوده است و بسیاری از خودروسازان آلمانی، کارخانجات خود را در داخل خاک آمریکا احداث کرده‎اند و بدین ترتیب دهها هزار فرصت شغلی برای آمریکاییان فراهم کرده‌اند؛ موضوعی که با اظهارات ترامپ مبنی بر خروج فرصت‌های شغلی از آمریکا در تناقض است و در صورت عملی شدن افزایش تعرفه گمرکی می‌‍تواند به واکنش شرکت‌های اروپایی در انتقال بخشی از کارخانجات خود به خارج از آمریکا بدلیل افزایش هزینه گمرکی انتقال قطعات به داخل آمریکا منجر شود.

 

 در این صورت از دست دادن هزاران فرصت شغلی در آمریکا تنها بخشی از تاثیرات تصمیم اخیر ترامپ است که می‌تواند اقتصاد ایالات متحده را با شوک ناشی از بیکاری مواجه سازد.

 

در مورد کانادا که بزرگترین صادرکننده فولاد به آمریکا می باشد نیز امکان واکنش متقابل قابل پیش بینی است. روابط اقتصادی کانادا و آمریکا از حجم زیادی، از جمله در حوزه فولاد برخوردار می باشد. کانادا بزرگترین صادر کننده فولاد به آمریکاست و 16 درصد فولاد آمریکا از همسایه شمالی این کشور تامین می‌شود. از سوی دیگر سهم آمریکا نیز در بازار فولاد کانادا بسیار قابل توجه است و کانادا 50 درصد فولاد خود را از آمریکا تامین می‌کند. با این حال سهم صادرات آمریکا به کانادا بسیار بیشتر از واردات از این کشور است و اقدام متقابل کانادا در وضع تعرفه بر اجناس آمریکایی بیشتر تجار آمریکایی را تحت تاثیر قرار خواهد داد.

 

در این صورت با توجه به ضرر همزمان شرکت‌های کانادایی و آمریکایی متاثر از تصمیم گمرکی ترامپ می‌توان این سیاست را بازی دو سر باخت نامید که موجب زیان هر دو بخش خصوصی کانادایی و آمریکایی خواهد شد.

 

همچنین گران شدن فولاد در نتیجه افزایش تعرفه موضوعی است که تاثیر خود را بسیار فوری بر بازار آمریکا خواهد گذاشت.

 

آن گونه که آمار نشان می‌دهند، ایالات متحده بزرگ‌ترین واردکننده فولاد و آلومینیوم در جهان است و میزان وارداتش، چهار برابر صادرات این اقلام به خارج است. علاوه بر صنایع ماشین سازی و سایر صنایع سنگین، بسیاری از صنایع غذایی کوچک نیز، مصرف کننده قوطی‌های نگهدارنده فلزی و آلومینیومی می‌باشند که گران شدن این فلزات بر قیمت تمام شده مواد غذایی و سایر محصولات بسته بندی خواهد افزود.

 

علاوه براین براساس سرشماری سال ۲۰۱۵، فولادسازان آمریکایی حدود ۱۴۰ هزار کارگر داشتند در حالی که شرکت‌های استفاده‌کننده فولاد اعم از صنایع سنگین تا شرکت‌های موادغذایی کوچک از جمله آنها که به فولاد وارداتی وابسته اند، ۶.۵ میلیون آمریکایی را به کار گرفته‌اند که تغییر روبه افزایش قیمت فولاد و آلومینیوم بر موقعیت شغلی و کاری همه آن‌ها تاثیر منفی خواهد داشت.

 

چرا ترامپ ادعای افزایش تعرفه گمرکی را مطرح کرد؟

 

از سوی دیگر برخی ناظران ادعاهای مطرح شده از سوی ترامپ در مورد افزایش تعرفه گمرکی فولاد و آلومینیوم را مرتبط با برخی تحولات اخیر در کاخ سفید ارزیابی کرده‌اند.

 

هفته گذشته ترامپ یکی از بدترین هفته‌ها را سپری کرد و در حالی که دسترسی داماد وی به برخی اسناد محرمانه کاخ سفید بدلایل امنیتی محدود شد، پرونده ارتباط تیم انتخاباتی او با روسیه به مرحله حساسی رسیده و حتی به بحران در کادر اداری کاخ‌سفید و استعفای هوپ هیکس، مدیر ارتباطات که از قدیمی‌ترین کارمندان این کاخ محسوب می‌شد، تسری یافته است. اگرچه ترامپ در عمر یک ساله دولت خود کم چالش و جنجال نداشته، اما دو بدشناسی همزمان در یک کمتر هفته برای ترامپ پیش آمده بود.

 

در این وضعیت به اعتقاد برخی ناظران اعلام ناگهانی افزایش تعرفه گمرکی فولاد، سیاستی کهنه از سوی ترامپ با هدف انحراف افکارعمومی از بدشناسی‌ها و فشار رسانه‌ای علیه او در هفته گذشته می‌تواند به نظر رسد.

 

در این شرایط شاید ترامپ تصمیم داشته با تصمیم جنجالی افزایش تعرفه گمرکی واردات فولاد که در روابط آمریکا با سایر کشورهای غربی نیز تاثیرگذار خواهد بود، فرصتی را برای کاهش حجم انتقادها و فشارها در ارتباط با پرونده روسیه و دادمادش بدست آورد. فرصتی که حال به نظر می‌رسد با تمرکز رسانه‌ها بر مسئله فولاد در اختیار ترامپ قرار گرفته است

افزودن دیدگاه جدید

کد امنیتی

این قسمت برای تشخیص انسان از روبات ها می باشد

2 + 2 = Solve this simple math problem and enter the result. E.g. for 1+3, enter 4.